Việc UBND TP Đà Nẵng cho phép tiếp tục giao đất, cho thuê đất đối với Khu đô thị sinh thái Quan Nam - Thủy Tú (Golden Hills City) đánh dấu một bước ngoặt trong xử lý các dự án tồn đọng nhiều năm. Sau rà soát, dự án được xác định đáp ứng đầy đủ điều kiện theo nghị định 147 của Chính phủ, văn bản hướng dẫn cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn cho các dự án kéo dài theo nghị quyết 29 của Quốc hội. Quyết định mới là cơ sở pháp lý để cơ quan nhà nước và nhà đầu tư nối lại toàn bộ chuỗi thủ tục về đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường và các quy trình liên quan.

Golden Hills City, với quy mô hơn 342 ha tại khu vực Tây Bắc Đà Nẵng, là một trong những đại dự án từng bị “đứng bánh” do vướng mắc kéo dài. Theo quyết định vừa ban hành, Công ty cổ phần Trung Nam được tiếp tục giao, cho thuê hơn 3,35 triệu m2 đất để triển khai dự án. Doanh nghiệp cho biết sẽ đẩy mạnh đầu tư trở lại nhằm đón đầu xu hướng dịch chuyển dân cư, việc làm về phía Tây Bắc thành phố. Về phía chính quyền, Đà Nẵng cho hay đến nay đã xử lý xong 1.984 trong tổng số 2.035 dự án, cơ sở nhà đất nằm trong diện phải tháo gỡ theo kết luận thanh tra, kiểm tra và bản án, cho thấy tốc độ xử lý đang được đẩy nhanh trên diện rộng.

Trong khi Đà Nẵng tận dụng khung cơ chế đặc thù từ nghị quyết 29 để gỡ vướng các dự án cụ thể như Golden Hills, TP.HCM lại lựa chọn xây dựng một bộ khung nguyên tắc xử lý mang tính xuyên suốt cho toàn bộ các trường hợp tồn đọng về đất đai. Tại hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Toàn Thắng nêu thực trạng số lượng lớn dự án kéo dài do chồng chéo pháp lý qua các thời kỳ, khó khăn trong xác định nguồn gốc, quyền sử dụng đất, thay đổi chính sách tài chính – quy hoạch, cùng với biến động thị trường và tranh chấp pháp lý. Trên cơ sở đó, thành phố xác lập 6 nguyên tắc để xử lý, trong đó nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm đúng thẩm quyền, không hợp pháp hóa sai phạm và không để phát sinh sai phạm mới.

Cách tiếp cận của TP.HCM được xây dựng theo hướng phân định rạch ròi giữa hai vế: xử lý trách nhiệm tổ chức, cá nhân vi phạm và tháo gỡ khó khăn cho dự án để không tiếp tục “đóng băng” nguồn lực đất đai. Thực tiễn được nhìn nhận không chỉ là vấn đề gỡ thủ tục, mà đòi hỏi góc nhìn tổng thể, thận trọng, cân bằng giữa kỷ cương pháp luật, quyền lợi nhà đầu tư, lợi ích nhà nước và cộng đồng dân cư. Trong bối cảnh đó, việc Đà Nẵng khơi thông một dự án lớn như Golden Hills theo cơ chế đặc thù, song song với TP.HCM siết chặt khung nguyên tắc xử lý, phác họa bức tranh chung: các đô thị lớn đang chuyển từ trạng thái để nguồn lực “đóng băng” sang chủ động tái cấu trúc dự án tồn đọng trên nền tảng pháp lý chặt chẽ hơn.

UBND TP.HCM vừa phê duyệt ranh giới lập quy hoạch 5 khu vực phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) xung quanh các nhà ga thuộc tuyến metro số 2 Bến Thành – Tham Lương. Tổng diện tích quy hoạch hơn 930 ha, bao phủ 10 nhà ga và khu depot Tham Lương, tạo hành lang đô thị mới kéo dài từ lõi trung tâm đến cửa ngõ Tây Bắc thành phố. Quyết định này được xem là bước chuẩn bị quan trọng về không gian đô thị trước khi tuyến metro gần 11,3 km, phần lớn đi ngầm, dự kiến hoàn thành vào năm 2030.

Theo các quyết định đã ban hành, khu TOD trung tâm gắn với ga Bến Thành và ga Tao Đàn có diện tích khoảng 188,6 ha, nằm trong khu lõi đô thị, kết nối trực tiếp với các trục giao thông chính và không gian công cộng quan trọng. Khu vực thứ hai, rộng hơn 265 ha, bao quanh các ga Dân Chủ, Hòa Hưng, Lê Thị Riêng, Phạm Văn Hai và Bảy Hiền, trải dài qua nhiều quận trung tâm và được định hướng khai thác hiệu quả quỹ đất, tăng cường kết nối giao thông công cộng.

Khu vực TOD thứ ba tập trung quanh ga Nguyễn Hồng Đào với quy mô gần 44 ha, trong khi khu vực thứ tư rộng gần 149 ha bao gồm các ga Bà Quẹo, Phạm Văn Bạch và Tây Thạnh, được xác định là đoạn phía Tây tuyến metro số 2, gắn với các hoạt động kinh tế, công nghiệp và logistics. Khu vực lớn nhất là ga và depot Tham Lương với diện tích gần 293 ha, được quy hoạch trở thành tổ hợp giao thông – kỹ thuật kết hợp không gian đô thị hỗn hợp, đóng vai trò đầu mối mới ở cửa ngõ Tây Bắc TP.HCM.

UBND TP.HCM lưu ý ranh giới các khu TOD có thể được điều chỉnh trong quá trình nghiên cứu lập quy hoạch nhằm phù hợp điều kiện thực tế và cơ sở pháp lý của các dự án liên quan. Trên cơ sở ranh quy hoạch đã được phê duyệt, Ban Quản lý phát triển đô thị thuộc Sở Quy hoạch – Kiến trúc được giao phối hợp đơn vị tư vấn khảo sát hiện trạng, tổ chức lập quy hoạch chi tiết trong thời hạn bốn tháng, sau đó trình cơ quan có thẩm quyền thẩm định và phê duyệt theo quy định.