Hà Nội đang tìm cách đưa khoa học công nghệ và chuyển đổi số trở thành động lực mới cho tăng trưởng, với mục tiêu cài công nghệ vào từng ngành có lợi thế như văn hóa, du lịch, thương mại và làng nghề. Tại hội nghị sơ kết một năm rưỡi triển khai Nghị quyết 57 về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Phó bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong cho biết thành phố đã cụ thể hóa định hướng này bằng tám nghị quyết chuyên đề mới ban hành trên cơ sở Luật Thủ đô và Nghị quyết 57. Trọng tâm là hình thành các sản phẩm mới như công nghiệp văn hóa, sản phẩm văn hóa số, thương mại điện tử, cùng với hệ thống quản trị đô thị thông minh dựa trên dữ liệu.

Theo ông Phong, một ví dụ cụ thể là ứng dụng hệ thống camera tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) để điều khiển tín hiệu giao thông thông minh, dự báo ùn tắc và cảnh báo giao thông thời gian thực. Những hạ tầng này được coi là bước đầu dựng nền tảng dữ liệu phục vụ chỉ huy, điều hành và quản trị đô thị thông minh. Song song với đó, Hà Nội định hướng xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn kết trường đại học kỹ thuật, viện nghiên cứu với khu công nghệ cao, doanh nghiệp và nhu cầu thị trường; phát triển các "không gian hấp thụ công nghệ" như Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, khu công nghiệp thế hệ mới, sàn giao dịch công nghệ, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) và quỹ đầu tư mạo hiểm.

Ở tầm quốc gia, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số nhấn mạnh chuyển dịch mô hình tăng trưởng sang dựa trên tri thức, dữ liệu và đổi mới sáng tạo, trong đó khoa học cơ bản được đặt vào vị trí trung tâm. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lưu ý những lĩnh vực đang định hình tương lai thế giới như AI, bán dẫn, lượng tử, công nghệ sinh học, vật liệu mới, dữ liệu và năng lượng mới đều khởi nguồn từ các nghiên cứu cơ bản được đầu tư liên tục trong nhiều thập kỷ. Quan điểm này được các chuyên gia như TS. Trịnh Thị Tú Anh coi là bước chuyển tư duy, khi khoa học cơ bản không còn bị nhìn như lĩnh vực tiêu tốn nguồn lực mà là khoản đầu tư chiến lược cho năng lực nội sinh và cạnh tranh dài hạn.

Tuy nhiên, thách thức lớn lại nằm ở khâu tổ chức thực hiện. Tại một phiên họp chuyên đề của Ban Chỉ đạo Trung ương, lãnh đạo cấp cao chỉ rõ "điểm nghẽn" chính của chuyển đổi số hiện nay không còn ở hạ tầng hay nguồn lực đầu tư, mà ở năng lực thực thi và trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, địa phương. Ở nhiều nơi, chuyển đổi số vẫn bị coi là nhiệm vụ riêng của bộ phận công nghệ thông tin, dẫn tới dữ liệu phân tán, hệ thống thiếu kết nối, dịch vụ công trực tuyến chưa phát huy hiệu quả. Theo đánh giá của Ban Chỉ đạo và qua các hội nghị sơ kết Nghị quyết 57, khi người đứng đầu chưa coi dữ liệu là tài sản chiến lược, chưa sử dụng nền tảng số trong điều hành hằng ngày, thì khó tạo ra thay đổi trong cả bộ máy và khó hiện thực hóa tham vọng đưa khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo trở thành động lực cốt lõi của tăng trưởng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 261/2026/NĐ-CP quy định phụ cấp ưu đãi nghề và chế độ bồi dưỡng luyện tập, biểu diễn cho lực lượng hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn, với mức ưu đãi cao nhất lên tới 60%. Động thái chính sách này xuất hiện trong bối cảnh Hà Nội đang đẩy mạnh các sự kiện nghệ thuật quy mô quốc tế, trong đó Liên hoan Âm nhạc Quốc tế Crescendo - Hà Nội 2026 được định hướng trở thành điểm nhấn thường niên, góp phần khẳng định vị thế Thủ đô là trung tâm âm nhạc của cả nước và từng bước vươn tầm khu vực.

Nghị định 261/2026/NĐ-CP áp dụng cho viên chức chuyên ngành nghệ thuật biểu diễn, viên chức hoạt động nghề nghiệp nghệ thuật biểu diễn và người lao động theo hợp đồng tại các đơn vị sự nghiệp công lập nghệ thuật biểu diễn, nếu trực tiếp thực hiện hoạt động nghệ thuật. Ngoài khối dân sự, văn bản cũng bao phủ lực lượng vũ trang, gồm sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân công an, viên chức quốc phòng và người lao động hưởng lương từ ngân sách nhà nước tham gia hoạt động biểu diễn trong Công an Nhân dân và Quân đội Nhân dân. Các đối tượng trực tiếp luyện tập, biểu diễn được hưởng chế độ bồi dưỡng riêng, kể cả khi làm việc theo hợp đồng lao động tại các đơn vị công lập và đơn vị nghệ thuật thuộc lực lượng vũ trang.

Trong khi khung đãi ngộ nghề được hoàn thiện, Hà Nội tận dụng Liên hoan Âm nhạc Quốc tế Crescendo - Hà Nội 2026 như một công cụ triển khai chiến lược phát triển văn hóa và công nghiệp văn hóa. Liên hoan do UBND thành phố chỉ đạo, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội chủ trì, phối hợp với Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam và các đơn vị liên quan tổ chức, diễn ra từ ngày 30/6 đến 5/7 với lễ khai mạc tại Phòng Hòa nhạc lớn của Học viện. Sự kiện quy tụ hơn 1.300 thí sinh trong nước cùng hơn 70 thí sinh quốc tế đến từ 9 quốc gia và vùng lãnh thổ, đồng hành bởi hơn 50 giáo sư, tiến sĩ, nghệ sĩ và chuyên gia âm nhạc. Theo Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Tuấn Long, Crescendo được định hướng trở thành liên hoan âm nhạc quốc tế thường niên, là diễn đàn giao lưu, hợp tác giữa giới nghệ sĩ, giảng viên, chuyên gia trong và ngoài nước, đồng thời thúc đẩy các ngành công nghiệp văn hóa và lan tỏa hình ảnh Hà Nội – Thành phố Sáng tạo của UNESCO.

Nằm trong chuỗi hoạt động của Liên hoan Crescendo 2026, chương trình "Crescendo - Giao hưởng kết nối" diễn ra tối 4/7 tại Nhà Bát Giác, vườn hoa Tượng đài Vua Lý Thái Tổ, được tổ chức như một sự kiện nghệ thuật mở, phục vụ miễn phí khán giả Thủ đô và du khách. Với sự tham gia của Crescendo Festival Orchestra cùng nhiều nghệ sĩ quốc tế và Việt Nam, trong đó có nghệ sĩ piano người Nhật Bản Rintaro Akamatsu, các nhạc trưởng Daniel Park (Hàn Quốc) và Dustin Tiêu (Việt Nam), cùng các nghệ sĩ, ca sĩ và nhà giáo âm nhạc tên tuổi trong nước, đêm hòa nhạc nhằm đưa âm nhạc giao hưởng, âm nhạc hàn lâm ra không gian công cộng quanh hồ Hoàn Kiếm – "trái tim" của Hà Nội. Theo Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, lựa chọn sân khấu ngoài trời tại Nhà Bát Giác là cách để âm nhạc bác học hòa vào nhịp sống thường ngày, qua đó quảng bá hình ảnh Hà Nội là Thành phố Vì hòa bình, Thành phố Sáng tạo và là điểm đến của những sự kiện văn hóa quốc tế.

Sự kết hợp giữa một khung pháp lý mới về phụ cấp, bồi dưỡng cho người làm nghề biểu diễn và việc tổ chức liên hoan âm nhạc quốc tế quy mô lớn cho thấy định hướng song hành giữa chính sách và thị trường của Hà Nội và các cơ quan trung ương: vừa cải thiện điều kiện làm việc và đãi ngộ cho nghệ sĩ, vừa mở rộng không gian sáng tạo, giao lưu quốc tế và tiếp cận công chúng. Cách tiếp cận này được kỳ vọng tạo nền tảng cho sự phát triển dài hạn của nghệ thuật biểu diễn, đóng góp vào tăng trưởng công nghiệp văn hóa và nâng cao vị thế văn hóa của Thủ đô trên bản đồ khu vực.